لوگوی جشنواره وب و موبایل ایران
 
ایل شاهسون
ایل بزرگ شاهسون
درباره وبسایت


با سلام خدمت شما همراهان عزیز وجود یک وبسایت برای ایل بزرگ شاهسون قابل محسوس بود تصمیم گرفتیم با کمک عده ای از فرهیختگان عزیز اولین سایت ایل شاهسون را راه اندازی کنیم به امید اتحاد ایل شاهسون .
درباره ایل شاهسون:شاهسون بغدادی. [سَ وَ نِ بَ] از ایلات تُرک اطراف تهران، ساوه، زرندوگرماب وزنجان و قزوین بوده‌اند که ییلاق‌شان خلجستان و فراهان و قشلاق‌شان ساوه و زرند بوده‌است و در اطراف قزوین به سی طایفه منقسم می‌شدند ... . (جغرافیای سیاسی کیهان ص۱۱۲)
مذهب شاهسون‌های بغدادی از زمان صفوی یا پیش از آن شیعهٔ دوازده امامی بوده‌است. شاهسون‌ها در تغییر مذهب رسمی ایران به شیعه نقش مهمی داشته‌اند.

شاهسون ایل بغدادی ازدو سر شاخه زیر تشکیل شده است :

1 لک

2 آرریخلی .

که هر کدام از این سر شاخه ها دارای طوایفی می باشند .

مجموع طوایف ایل شاهسون بغدادی 32 طایفه به شرح زیر می باشد :

1 قاراقویونلو

2 کوسه لر

3 دلیلر ( دللر )

4 سولدوز

5 یارجانلی

6 حاققی جانلی

7 احمدلی

8 موسولو

9 شرفلی

10 کرملی

11 کله ون

12 موختابند لی ( موخته ون لی )

13 قرنلی ( قرللی )

14 چلبلی

15 ذولفوغارلی

16 کاروانلی

17 اتک باسانلی

18 میغن

19 نیلغاز

20 دوگر

21 قوتولو

22 ساتیلی

23 حوسن خانلی ( حسین خانلی )

24 اینانلی ( ایناللی )

25 الی قوردلو ( علی قوردلو )

26 خیدیرلی

27 قسیملی ( قاسم لو )

28 زیلیق لی

29 قریب لک

30 حسن لی

31 آغ قویونلو

32 دئولته ون

قشلاق این ایل از گوی داغ ( کیلومتر ۵۰ اتوبان قم - تهران ) شروع و تا اطراف شهر ساوه و زرند پراکنده اند

ییلاق این ایل هم اطراف شهرستانهای قروه ، رزن و آوج همدان بوده است.

مدیرسایت :حجت فاتح

ارسال متن و اشعار در تلگرام با شماره :09125550828

مدیر وبسایت : admin blog
نویسندگان
صفحات جانبی
آمار سایت
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
 کتیبه ترکی حرم حضرت علی در نجف که به دستور نادرشاه افشار سروده و نصب شده است.

photo_2017-03-08_21-32-55




نوع مطلب :
برچسب ها : شاهسون بغدادی، ایل شاهسون، فرهنگ شاهسون، شاهسون لر، شاهسون،
لینک های مرتبط :

       نظرات
چهارشنبه 18 اسفند 1395
admin blog

قلعه انجیلاوند سفلی که در سال ۱۳۳۵ مرکز سکونت طایفه یارجانلو بود که‌ در آن سال این قلعه دارای تلگراف بوده است که‌ شخصی به اسم حاج بایرامعلی خان والی خان آن قلعه بودن از خوبی های حاج بایرامعلی خان همین بس که اکنون از وی به نیکی و خیرخواهی یاد میشود

یکی از اقدامات حاج بیرامعلی خان نجات مردم قحطی زده آن دوران بوده که به وی پناه آورده بودند

قلعه فوق در آن سالها دارای رونق و آبادی فراوانی بوده و باغات سربه فلک کشیده داشته ازجمله درختان آن منطقه انار،انجیر ،گلابی ،بادام بوده و شغل اکثر مردم آن زمان کشاورزی و دامداری بوده است

قلعه فوق اکثرا از ایلات شاهسون طایفه یارجانلو بوده است

در نزدیکی این قلعه یک تپه باستانی وجود دارد که‌ از تپه فوق سفال و سایر اشیای قدیمی یافت میشود

آبیاری کشاورزی مردم آن منطقه از رود خانه قره چای و یک قنات که سرچشمه آن از انجیلاوند اولیا بوده است

لازم به ذکر است در نزدیکی این قلعه یک امامزاده به نام شیرخوار مریم بوده است

علت خالی از سکنه شدن مردم این آبادی احداث سد الغدیر بوده است

راوی :رحیم صحرایی






نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

       نظرات
دوشنبه 9 اسفند 1395
admin blog

شاهسون

ایل بزرگ شاهسون در مناطق مختلف ایران استقرار یافته‌اند، ولی قسمت عمده آن در آذربایجان نواحی اردبیل، سراب وحدود هشت‌هزار خانوار ازاین ایلات در ارتفاعات اهر، مشکین‌شهر و کناره‌های رود ارس ییلاق و قشلاق می‌کنند. گروهی دیگر در شمال دریاچه ارومیه و سهند مستقر هستند.


گروه‌های دیگر این ایل در شهرستان ساوه و اطراف زنجان زندگی می‌کنند. همچنین گروهی از ایل شاهسون در منطقه نیریز فارس در ساحل جنوبی دریاچه بختگان سکونت دارند. شاهسونهای فارس تیره‌ای از ایل اینانلو یا اینالّو به‌شمار می‌آیند. گروهی از شاهسون‌ها در شهرستان شاهین‌دژ ییلاق را در  کوهستان‌ها به سر می‌برند که به شاهسوان یا شایسوان معروفند.

نظام تقیم بندی ایل شاهسون به ترتیب بزرگ‌ترین به کوچک‌ترین واحد عبارت است از: ایل - طایفه - تیره - گوبک - اوبه و او.

ایل شاهسون در آغاز از ۳۲ طایفه تشکیل می‌شد، ولی امروزه به تعداد این طایفه‌ها با توسعه تیره‌های سابق و یا تجزیه طایفه‌های کوچک‌تر افزوده شده.

شاهسون مشکین شهر از ۳۲ طایفه زیر تشکیل شده‌است. حاجی خوجالو،اجیرلو، جوادلو، جوروغلو، گده بیگلو، گیکلو، مستعلی بیگلو، سرخان بیگلو،مرادلو، جانی یارلو، دمیرچی لو، طایفه تالش، میکائیل لو، هومن لو، قوردلو،عیسی لو، کورعباسلو ، قوجابیگلو ، مغان لو ، پیرآیوتلو ، قره قاسملو ، ساری جعفرلو ، عرب لو ، خلیفه لو ، ادولو ، زرگرلو ، بیگدلو ، سروانلار ، حسین خان بیگلو ، علی بابالو ، سیدلو و جعفرلو.

رهبری طایفه ارثی نیست و بر اساس ریش سفیدی، درایت و اعتبار افراد است. در حال حاظر ایلخان یا رهبری واحدی برای ایل وجود ندارد و تصمیمات مربوط به وقت و مسیر کوچ و مراتع از طریق مشورت و ارتباط بزرگان طایفه صورت می‌گیرد.


ایل شاهسون در زمان شاه عباس صفوی از ادغام تعدادی از تیره‌هایقزلباش و به منظور تضعیف سرکردگان قزلباش ایجاد شد. شاهسون به زبان ترکی آذربایجانی به معنای دوستداران شاه است.


پیشینه‌ تارییخی شاهسونان به زمان پادشاهان صفوی می‌رسد  نویسندگان تواریخ و سفرنامه‌ها در این قول معتقند که شاه‌عباس بزرگ برای کاستن نفوذ و نیروی حکمرانان سی‌ودو طایفه‌ قزلباش که درآن روزگار تمشیت و ادارهٔ همه‌ امور مملکت را در دست داشتند و قدرتیبزرگ و خودکامه در برابر پادشاه به شمار می‌آمدند به ایجاد سپاهی  مجهز و منظم در یکدستهٔ پیاده تفنگدار و یکدستهٔ سواره همت کرد.

علی‌الظاهر، بهانه‌ آن پادشاه از تشکیل و تجهیز این قشون پدید آوردن نیرویی رزم‌آور و ورزیده در برابر قوای «ینگیچری» دولت عثمانی بود اما هدف واقعی و پنهانی وی مقابله با امرای خودسر و نافرمان قزلباش و  از میان برداشتن قدرت و اعتبار ایشان به شمار می‌آمد.


در دو قرن اخیر وقایع بسیاری در قلمرو شاهسونها اتفاق افتاده‌است. در سال ۱۱۹۲ هجری شمسی عباس میرزا به کمک شاهسونها بر علیهروسیه لشکر کشی کرد. در پی عهدنامه گلستان این ایل مناطق بسیار قشلاقی را در تالش و شمال دشت مغان از دست داد. در سال ۱۲۰۵ ایل ساهسون به نفع هر دو طرف وارد جنگ شد. شاهسونهای شمالمغان در پشتیبانی از روسها و شاهسونهای جنوب مغان به اتفاق ایلافشار به حمایت از قشون عباس میرزا جنگیدند. بر اساس قراردادترکمنچای ۱۲۰۷۷ شمسی قسمت شمالی مراتع قشلاقی در اختیارروسها قرار گرفت. در سال ۱۲۸۴۴ طایفه قوجا بیگلوی شاهسون بر علیه روسها قیام کرده و درگیر شدند. شاهسونهای قره داغی به رهبری بیوک خان فرزند رحیم خان قره داغی در سال ۱۲۸۳۳ هجری شمسی با مشروطه خواهان درگیر شدند که منجر به شکست آنها در برابر قوای ستارخان شد.

منابع:محمد کریم‌زاده، «شاهس





نوع مطلب :
برچسب ها : حاجی خوجالو، اجیرلو، جوادلو، جوروغلو، گده بیگلو، گیکلو، مستعلی بیگلو،
لینک های مرتبط :

       نظرات
چهارشنبه 4 اسفند 1395
admin blog

ایلات کهگیلویه و بویراحمد


سرزمین ایلات کهگیلویه و بویراحمد در شمال و مغرب ممسنى قرار دارد، در این سرزمین، سه گروه بزرگ عشایر لُر به‌نام‌هاى جاکی، باوی و آقاجری سکونت داشتند. ایل جاکى خود به دو قسمت: چهار بُنیچه و لیراوی تقسیم مى‌شد. چهار بُنیچه، گروه‌هاى بویراحمدی، چرامی، دشمن زیارى و نوئى را در برداشت که در مشرق منطقه زندگى مى‌کردند. طایفه‌هاى مختلف ایل نوئی به‌تدریج در سایر ایلات لُر حل شدند و امروز از موجودیت ایلى آنها خبرى نیست. 

لیراوى شامل لیراوى کوه و لیراوى دشت بود که در غرب منطقه به‌سر مى‌برند. امروز ایلات بهمئی، و طیبى در قلمرو لیراوى‌ها سکونت دارند. اکنون طوایفى که برجاى مانده‌اند عبارت است از: بویراحمد (عُلیا و سُفلى و گرمسیر)، چرام، بابوئی، دشمن زیارى و طیبى و بهمئی، که بیشتر آنها در منطقه کهگیلویه به‌صورت کوچ‌نشینى و نیمه کوچ‌نشینى به حیات خود ادامه مى‌دهند .(ت فیروزان ترکیب و سازمان ایلات و عشایر ایران، ایلات و عشایر، آگاه، ۱۳۶۲ ص ۳۳ تا ۱۸.) 

بویراحمد:

ایلات کهگیلویه و بویراحمد

ایل بویراحمد بزرگترین ایل منطقه کهگیلویه است که حدود نیمى از جمعیت کهگیلویه را تشکیل مى‌دهد. این ایل در سرزمینى به‌وسعت تقریبى ۶۵ هزار کیلومتر مربع یعنى حدود ۴۲ درصد مساحت کل منطقه پراکنده‌ هستند. منطقه مزبور از لحاظ جغرافیائى به دو بخش متمایز ازهم، گرمسیر و سردسیر تقسیم مى‌شود. حدود ۱۷۰ سال پیش، ایل بویراحمد که پر قدرت‌ترین ایلات بود، رئیس ایل، ایلخانان بویراحمد قسمت‌هائى از مناطق پشتکوه، هم‌چنین بخش‌هائى از بلاد شاهپور، تِل خسرو و رِوِن“ را در تصرف داشت. 

به‌علت اختلافاتى که در خانواده و در میان پسران ایلخان بروز کرده بود، وى براى حل این اختلافات و جلوگیرى از زد و خوردهائى که ممکن بود در آینده در قلمرو ایل به ‌وجود بیاید، محدودهٔ ایل را میان پسران خود تقسیم کرد. منطقه گرمسیر یعنى آنچه از بلاد شاهپور در اختیار داشت به پسر بزرگ خود واگذار کرد و منطقه سردسیر یعنى تَل خسرو و رِوِن را به دو پسر دیگرى که از یک مادر بودند سپرد. این منطقه بویراحمد سردسیر یا بویراحمد سرحدى نامیده مى‌شود. پس از مرگ خان بین پسران خود نزاع درگرفت و قلمرو خان به ‌صورت تقسیمات کوچک ‌ترى درآمد. منطقه بویراحمدى سردسیر (بویراحمد سرحدی) که در اختیار دو برادر بود به دو بخش بویراحمد علیا و بویراحمد سفلى تقسیم شد.(مردم‌شناسى ایران، دانشکده افسری، سال ۱۳۶۱ ص ۱۶ تا ۱۸). 

ایلات کهگیلویه و بویراحمد

اکنون از لحاظ تقسیمات سیاسی، سرزمین بویراحمد کهگیلویه از سه بخش مجزاء از هم تقسیم مى‌شود که گروه‌هائى از ایل بزرگ بویراحمدى در آن سکونت دارند. این مناطق سه‌گانه عبارت است از: 

۱. منطقه بویراحمد گرمسیر   ۲. منطقه بویراحمد علیا   ۳. منطقه بویراحمد سفلى 

مردمى که در این مناطق زندگى مى‌کنند همه خود را از ایل بویراحمدى مى‌دانند و میان آنها روابط خویشاوندى وجود دارد. (گزارش بررسى مقدماتى و طرح مطالبه آینده در ایلات کهگیلویه و بویراحمدی، مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعى). 

بخش بزرگى از سرزمین بویراحمدى در بستر رودخانه بشار قرار دارد. منطقه بویراحمد علیا که در قسمت بالاى رود واقع است به سررود و بویراحمد پائین یا بویراحمد سفلى به دَمرود یعنى بخش پائین رودخانه نامیده مى‌شود. منطقه سررود که به تُلِ خسرو معروف است از لحاظ منابع آب بسیار غنى است محصولات زراعى آن فراوان است و مرکز آن یاسوج یعنى مرکز استان کهگیلویه و بویراحمدى است دَمرود در بخش شرقى بویراحمد سفلى و دنباله سررود واقع شده است و داراى آب نسبتاً فراوان و خاک حاصلخیزى است بویراحمد سفلى دو بخش سردسیر و گرمسیر دارد که شهر تاریخى دهشت در قسمت‌هاى غربى منطقه در قلمور گرمسیر آن واقع شده است.(مردم شناسى ایران دانشکده افسرى ص ۱۸). 

چرام:

ایلات کهگیلویه و بویراحمد

چرام منطقه کوچکى است که حدود ۶۰۰ کیلومتر مربع وسعت دارد. جمعیت چرام تقریباً ۱۰،۰۰۰ نفر است که در هر کیلومتر مربع آن ۱۶ نفر زندگى مى‌کنند. ایل چرام از ۵ تیره و ۱۳ طایفه تشکیل گردیده است. نیمى از خانواده‌هاى این ایل کوچ‌گر هستند و زندگى ییلاق - قشلاقى دارند. این سرزمین پر آب‌ترین و حاصلخیزترین مناطق کهگیلویه است و از این حیث معروفیت زیادى دارد. 

بابوئى:

بابوئى منطقه‌اى است به‌وسعت ۲۶۰۰ کیلومتر مربع که ۳۰،۰۰۰ نفر جمعیت را در خود جاى داده است. بابوئى به دو منطقه پشت‌کوه (سردسیر) و زیرکوه (گرمسیر) تقسیم مى‌شود. ایل بابوئى از ۵ تیره و ۴ طایفه مستقل تشکیل مى‌شود. گروه‌هاى دیگرى هم در مجاور آنها سکونت دارند. مرکز منطقه باشت است، ولى شهر دو گنبدان که در سال ۱۳۲۰ دهى بوده است با جمعیتى حدود ۲۵۰ نفر امروز به‌علت وجود چاه‌هیا فراوان نفت گچساران به‌صورت شهر بزرگ درآمده است که بین راه فارس و خوزستان قرار دارد. 

دشمن زیارى:

ایلات کهگیلویه و بویراحمد

دشمن زیارى منطقه‌اى است پوشیده از تپه و ماهور و کوهستانى به‌وسعت حدود ۸۰۰ کیلومتر مربع با جمعیت تقریباً ۲۵،۰۰۰ نفر که به‌طور رسمى در هر کیلومتر مربع آن ۳۰ نفر زندگى مى‌کنند. 

ایل دشمن زیارى از ۹ طایفه تشکیل شده است. دشمن زیارى‌ها علاوه بر دامدارى به زراعت به ‌ویژه زراعت برنج اشتغال دارند، به‌همین جهت بخشى از جمعیت آنان تابستان‌ها براى زراعت برنج در گرمسیر مى‌مانند، بقیه نیمه کوچ‌نشین هستند و ییلاق - قشلاق مى‌کنند تابستان‌ها مدت ۴ ماه به سردسیر مى‌روند و از اوایل مهر باز مى‌گردند، فاصله میان سردسیر و گرمسیر را مدت ۱۵ تا ۲۰ روزه طى مى‌کنند. 

طیّبى:

ایلات کهگیلویه و بویراحمد

منطقه طیّبى با حدود ۲۲۰۰ کیلومتر مربع وسعت، ۳۰،۰۰۰ نفر جمعیت را دربر مى‌گیرد. تراکم نسبى جمعیت در هر کیلومتر مربع ۱۳ نفر است. ایل طیبى مرکب از ۲۹ طایفه است. منطقه طیبى از دو بخش جداگانه سردسیر و گرمسیر تشکیل مى‌شود. بخش گرمسیر حدود ۱۹۰۰ کیلومتر وسعت دارد که جمیعت آن ۲۰،۰۰۰ نفر و از ۲۰ طایفه تشکیل مى‌شود که از میان چند طایفه آن تنها عده‌اى زندگى ییلاقى - قشلاقى دارند. منطقه طیبى سردسیر حدود ۳۰۰ کیلومتر مربع وسعت و ۱۰،۰۰۰ نفر جمعیت دارد و از ۶ طایفه تشکیل مى‌شود که زندگى نیمه کوچ‌نشینى دارند. زمستان‌ها عمدتاً در قشلاق (گرمسیر) پراکنده هستند و تابستان‌ها را به‌همراه دام‌هاى خود به ییلاق (سردسیر) مى‌روند.(همان گزارش بررسى مقدماتى کهگیلویه و بویراحمد، ص ۱۴ تا ۱۹). 

ایل بهمئى:

سرزمین این ایل در مغرب کهگیلویه واقع است، حدود ۲۷۳۷ کیلومتر مربع وسعت دارد. جمعیت آن ۳۷،۳۶۷ نفر است که از سه تیره مشتمل بر۱۳ طایفه و تعدادى متفرقه تشکیل گردیده است. ۸۵ درصد جمعیت بهمئى کوچ‌نشین هستند و نسبت کمى هم به‌منظور آب آشامیدنى و علوفه براى دام تا شعاع چند کیلومتر از مرکز کوچ مى‌کنند. 

کوچ‌نشینان در سیاه‌چادر به‌سر مى‌برند، هر چادر به یک خانواده (بهون) تعلق دارد مجموعه چند خانواده (بهون) یک مال را تشکیل مى‌دهد. ایل بهمئى سه ماه سال (خرداد تیر و مرداد) را در سرحد که منطقه کوهستانى و سرد است به ‌سر مى‌برند، ماه‌هاى اردیبهشت و خرداد در سردسیر که بین سرحد و گرمسیر واقع است مى ‌گذرانند و ۵ ماه آبان، دی، بهمن و اسفند و قسمتى از ماه فروردین را در گرمسیر هستند. عشایر بهمئى به گویش لرى سخن مى‌گویند. همه مسلمان و پیرو مذهب شیعه اثنى عشرى هستند.(رجوع شود به: نادر افشار نادرى - مونوگرافى ایل بهمئی، بخش تحقیقات عشایرى مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعى سال ۱۳۴۷ ص ۱ تا ۱۷).





نوع مطلب :
برچسب ها : ایلات کهگیلویه و بویراحمد،
لینک های مرتبط :

       نظرات
چهارشنبه 4 اسفند 1395
admin blog

ایلات و عشایر

 مختار حدیدی

 

ایل واژه‏ای است مغولی و تركی به معنای دوست، یار، همراه و همقبیله، و عشیره كه مترادف با ایل استعمال شده، واژه‏ای است عربی به معنای بنی اعمام و نزدیكان از جانب پدر كه جمع آن عشایر و عشیرات است. عشیره اسم فارسی ماخوذ از زبان عربی به معنای خویشان، نزدیكان، تبار، اهل خانه، و طایفه است. واژه ایلات (جمع ایل) برای نخستین بار در زبان فارسی در زمان ایلخانیان به كار رفته كه منظور از آن طوایف صحرانشین و نیمه صحرانشین است.

  

در ایران جمعیتی را عشایری به حساب آورده‏اند كه دارای وابستگی ایلی بوده به زندگی كوچ روی با معیشت غالب شبانی اشتغال دارند. این جمعیت را به سه گروه عمده تقسیم كرده اند. كوچ‌نشینان، نیمه كوچ‏نشینان و رمه‏گردانان. كوچ‌نشینان شامل افرادی هستند كه در ییلاق سرپناه ثابتی ندارند وابستگی آنان به زمین زراعی بسیار اندك، كشت و كارشان دیم و قلمرو زیستی آنان در اراضی حاشیه‏ای یكجانشینان است. نیمه كوچ‏نشینان جمعیتی عشایری‏اند كه عمدتا قشلاق را در ساختمان و یا در آبادیهای قشلاقی و ییلاق را در چادر به سر می‌برند این گروه نسبت به كوچ‏نشینان وابستگی بیشتری به زمین دارند. خصوصاً در قلمرو قشلاقی خود دارای آب و زمین زراعی بوده و در قشلاق در آبادیها ساكن اند و مانند روستاییان زارع و باغدار هستند. رمه‌گردانان از مراتع طبیعی ییلاق استفاده می‌كنند و به پرورش دام با بردن رمه ها به مراتع بدون همراهی اعضا  خانواده اشتغال دارند در این شیوه دامها همراه چوپان یا بعضی از اعضای  خانوار به مراتع برده می‌شوند پس از پایان دوره بهره‏برداری از مراتع دامها به آبادیهای قشلاقی مراجعه و دوره قشلاقی را در طویله و از طریق تعلیف و تغذیه دستی می‌گذرانند.

 

بر اساس اطلاعات سرشماری در تیرماه 1366 در كل مناطق عشایری استانهای كشور 96 ایل و 547 طایفه مستقل سرشماری شده اند. تعداد جمعیت كوچنده كشور در سال 1366 برابر 1152099 نفر بوده است. قلمرو زیست عشایر كوچ‏رو ایران عمدتاً در امتداد سلسله جبال زاگرس و در استانهای آذربایجان شرقی و غربی، باختران، خوزستان، لرستان، ایلام، چهارمحال بختیاری و كهكیلویه و بویراحمد، فارس و خراسان و سیستان و بلوچستان و سمنان و نقاط مركزی ایران است.

     

در دوران حكومت قاجار گرچه مناطق وسیعی از پادشاهی قاجار عشایرنشین بود تدریجا از قدرت ایلات كاسته و بر اقتدار دولت مركزی افزوده شد. ایلات در زمان سلطنت قاجاریه گاه طعمه مناسبی برای دسیسه‏چینی دولت انگلیس به حساب می‏آمدند و این دولت با سیاستهای استعماری خود عشایر را علیه دولت مركزی تحریك می‌نمود و یا از آنان در جهت حفظ منافع تجاری خود استفاده می‌كرد. چنانچه در پی كشف نفت در خوزستان كمپانی نفت ایران و انگلیس و شیخ محمره و بختیاریها از سوی دیگر با یكدیگر توافق نمودند كه عشایر از مناطق نفتی حراست كنند و نیروی انسانی مورد نیاز كمپانی را فراهم نمایند. و گاه نیروی مقاومتی علیه سلطه استعمار شمرده می‌شدند. پس از فتح هرات توسط قوای ناصرالدین شاه دولت انگلیس برای تهدید دولت ایران بندر بوشهر را مورد حمله قرار داد در جریان مقاومت اهالی، عشایر قشقایی به كمك سربازان و مردان دلیر تنگستان در برابر حملات قوای انگلیس ایستادگی كردند و حماسه‏ها آفریدند.

   

در جنبش مشروطه نیز برخی از ایلات به هواداری از مشروطه برخاسته و در استقرار مجدد دولت مشروطه نقش ایفا كردند.

 

با توجه به تغییرات گسترده در ساختار سیاسی اقتصادی و فرهنگی و اجتماعی جامعه روند اسكان در میان ایلات تسریع گردید و تغییرات بنیادی در همه وجوه زندگی ایلی پدید آمد كه عمده ترین آن تغییر در سازمان و نظام كهن ایلی و عشایری است.

   

ساخت قدرت در ایلات ایران معمولاً هرمی شكل و نهاد رهبری منبعث از ساخت خویشاوندی و سلطه پدرسالارانه  است. رهبری از بطن نظام خویشاوندی نشات گرفته و حافظ بقا و تحكیم روابط خونی است. توزیع قدرت سیاسی و اداری با تقسیمات درون سازمان ایل متناسب است. در راس ایل، ایلخان با اختیارات نامحدود، در راس طایفه ها كلانتران و در راس تیره كدخدایان قرار می گیرند.

   

اقتصاد عشیره‏ای تنها در چارچوب مالكیت دسته‏جمعی بر چراگاهها و تجزیه ناپذیری آنها و نیز سلطه پدرسالارانه بر واحدهای اقتصادی قابل درك است. روابط روزمره اعضا عموماً از طریق روابط خویشاوندی و مالكیت جمعی بر زمین شكل می‏گیرد، و موقعیت افراد در درون ساخت خویشاوندی، روابط متقابل اقتصادی آنان را مشخص می نماید. مالكیت خصوصی (به شكل مالكیت بر اشیا منقول، دام و چادر) در نظام كوچ‏روی وجود دارد. كه به وسیله هنجارهای روابط خویشاوندی محدود شده، توسط توافقهای ازدواج، تقسیم میان پسران به هنگام رسیدن به سن بلوغ، توزیع مجدد از طریق عامل رهبری و مبادلات جنسی از یكی یه دیگری منتقل می شود.

 

تولید عشیره‌ای نسبتا یكنواخت (محصولات دامی، زراعی و تا حدودی صنایع دستی)، ابزار بسیار ابتدایی و تخصص در نازلترین سطح است. تقسیم كار در میان عشایر نه بر مبنای تخصص بلكه به سبب پایین بودن سطح تكنولوژی و سنتهای اجتماعی بر مبنای سن و جنس است.

  

ادبیات عشایر نیز رنگ و بوی طبیعت سرزمین اش را دارد. این اشعار صدای كوه، صحرا، مرتع، گیاهان، پرندگان و صدای طبیعت است. و…

ای كوههای پر برف

و ای قله‏های مه آلود

بر ایل ما چه گذشت

ای كوههای پر پر برف

و ای قله های مه آلود

بر آن ایل كه در دامن شما

خیمه‏های رنگین می افراشت

چه گذشت؟

…..

ای كوههای بلند

ای جانم به فدای خاك و سنگتان

راه قله‏هایتان را نشانم دهید

تا چون طرلان بر سینه‏‏تان پرواز كنم

شاید از فراز آن ایلم را بیابم.





نوع مطلب :
برچسب ها : ایلات و عشایر، خویشان، نزدیكان، تبار، اهل خانه، و طایفه،
لینک های مرتبط :

       نظرات
چهارشنبه 4 اسفند 1395
admin blog

 ایلات و عشایر مستقر درحوزه غرب و جنوب ایران 

بخش اعظم این حوزه در مناطق غرب و جنوب ایران و رشته كوه های زاگرس كشیده شده است كه دارای آب و هوای مرطوب ومراتع نسبتا غنی و بیش از ده میلیون هكتار جنگل بلوط، بادام كوهی و پسته وحشی است. وجود خصوصیات طبیعی یاد شده سبب شده است که ایلات و عشایر متعددی دراین منطقه پراكنده باشند. منطقه مذکور شامل استان های كردستان، كرمانشاه، ایلام، اصفهان، چهارمحال و بختیاری، لرستان، كهگیلویه و بویراحمد، فارس، خوزستان و بوشهر می‌شود.

وجود ارتفاعات سرسبز و خنك در كنار دره های پرآب و جنگلی و دشت های معتدل و نسبتا گرم در یك محدوده نزدیك، زندگی كوچ نشینی در چارچوب یك منطقه محدود را میسر ساخته و دامداران را از رنج كوچ های طولانی و برون منطقه ای رهایی بخشیده است. هرچند که دربخشی از نواحی این حوزه مثل مناطق کوچ و استقرار دو ایل بزرگ قشقایی و بختیاری، با کوچ های بین استانی و مسیرهای طولانی تا حد چندصد کیلومتر مواجه هستیم. از نظر مردم شناسی، برخی از گروه های عشایر معروف این حوزه عبارتند از:

عشایر كرد: از زمان‌های گذشته عشایر کرد در شمالی ترین بخش زاگرس در محدوده استان های آذربایجان غربی، كردستان، کرمانشاه و ایلام پراكنده شده اند. امروزه برخی از آن ها در نواحی دشتی و كوهپایه ای منطقه اسكان یافته و یا به صورت نیمه کوچنده، رمه گردان و یا عشایر کوچنده به شیوه زندگی عشایری ادامه می دهند. ایلات مشهور با گویش های مختلف کردی عبارتند از عشایر زوله، زنگنه، کلهر، سنجابی، ملکشاهی، شوهان، ثلاث باباجانی، قلخانی، کرد، جاف، شكاك، مامش، زرزا، جلالی، میلان، ایلات گلباغی، طوایف اورامانات، طوایف مریوان، طوایف سنندج، طواف بانه، عشایر جوانرود، طوایف سقز و ... که در استان های کرمانشاه، ایلام، آذربایجان غربی وکردستان پراكنده شده اند.

عشایر لرستان (لر و لك): ایلات و عشایر با قومیت و گویش لری در یك تقسیم بندی به دو بخش لر و لك تقسیم می شوند كه از نظر لهجه، سنن، آداب و رسوم و برخی مسایل مذهبی با یك دیگر تفاوت اندکی دارند. ایلات و طوایف لك در شمال و شمال غربی لرستان سكونت دارند و سرزمین لك نشین به صورت خط منحنی در دره های رودخانه سیمره میان بروجرد،‌ نهاوند،‌ خرم آباد، كرمانشاه و ایلام قرار گرفته است. در گذشته، لك ها به «طوایف وند» و لرها به « فیلی» شهرت داشتند. لرهای در سطح وسیعی در ایران در استان های لرستان، بخشی از ایلام، چهارمحال و بختیاری، خوزستان، مرکزی، كهگیلویه و بویراحمد و بخشی از استان فارس و بوشهر زندگی می كنند. در سایر نقاط ایران مثل كرمان و تهران نیز طوایف پراكنده لر وجود دارند. 

در گذشته عشایر لر را به دولر كوچك (الوار لرستان و ایلام) و لر بزرگ (الوار بختیاری و كهگیلویه و بویراحمد و ممسنی فارس) تقسیم کرده بودند. لك ها در واقع جنوبی ترین قبایل كرد به شمار می آمده اند كه امروزه با طوایف لر آمیخته و همسان شده اند.

ایل بختیاری كه در استان چهارمحال و بختیاری، خوزستان و استان های همجوار زندگی می كند یکی از بزرگ ترین ایلات كوچنده كشور ایران است.

منطقه ایل ممسنی فارس نیز مأوای چهار طایفه لر شامل دشمن زیاری، جاوید، رستم و بكش است. در استان كهگیلویه و بویراحمد، ایلات بویراحمد (علیا، سفلی، گرمسیری)، بهمئی، طیبی، دشمن زیاری، چرام و بابوئی (باوی) سكونت دارند. منطقه كوهمره سرخی كه منطقه‌ای به وسعت بیش از 3000 كیلومتر مربع از جنوب شیراز و حدفاصل كازرون و فیروزآباد را در بر می‌گیرد، در محدوده خود 20 ایل و طایفه كوه‌نشین را در بردارد كه بزرگترین قبیله آن ایل سرخی خوانده می‌شود.

عشایر ترك قشقایی و خمسه فارس: استان فارس علاوه بر ایلات و طوایف لر كوچ‌نشین مذكور، مأوای دو اتحادیه ایلی بزرگ و مشهور قشقایی و خمسه است. عشایر قشقایی كه با كوچ درازمدت خود خطه اصفهان را به خلیج فارس پیوند می دهند، از مشهور ترین ایلات كشور هستند. ایلات خمسه نیز كه شامل ایل عرب، باصری، بهارلو، اینانلو و نفر است یك مجموعه یا کنفدراسیون ایلی است كه عمدتا به دلایل سیاسی در زمان قاجاریه تشکیل و امروزه اکثر آنها یكجانشین شده اند.

در منتهی الیه جنوب غربی این حوزه، عشایر عرب استقرار دارند. عشایر عرب عمدتا در محدوده استان خوزستان قرار دارند و از طوایف معروف آنها می توان به بنی کعب و بنی طرف اشاره کرد.

بطور كلی مهمترین ایلات این محدوده جغرافیایی را ایلات بختیاری، قشقایی، باشت بابویی، جرقویه، بولی، دشمن زیاری،بویراحمد، بهمئی، طیبی، ممسنی، خمسه، فارسیمدان، كشكولی، عرب، دره شوری، باصری، چرام و ... تشكیل می­ دهند.

ب: ایلات و عشایر حوزه شمال غرب 

حوزه استقرار عشایر شمال غربی ایران شامل عشایر مستقر در سرزمین آذربایجان (استان های آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، اردبیل، زنجان) و بخشی از گیلان است كه به دلیل كوهستانی بودن منطقه از تنوع آب و هوایی برخوردار است. جنگل های تنك، مرغزارهای سرسبز و مراتع پهناور و سرسبز از ویژگی های این ناحیه است كه سبب رونق زندگی عشایر در این منطقه شده است.

در آذربایجان، ایلات و طوایف متعددی مانند ایل شاهسون و ارسباران زندگی می كنند. ییلاق آن ها عمدتا در كوهپایه های سبلان و قوشه داغ در پیرامون شهرهای مشگین شهر، سراب و اهر واقع است و طوایف خلخال در كوه های طالش زندگی می كنند. قشلاق شاهسون ها و طوایف ارسباران در دشت مغان و گرمسیر طوایف خلخال، حاشیه رود قزل اوزن است.

ایلات کردزبان میلان و جلالی نیز در همین حوزه در منتهی الیه شمال غربی در حاشیه مرز استان آذربایجان غربی با کشور ترکیه زندگی می كنند. مهمترین ایلات این قطب را عشایر شاهسون، جلالی، قره داغ (ایل ارسباران) میلان، شكاك، زرزا، پیران،پنیانشین، سادات، قره پاپاق، مامش و سعدلو تشكیل می ­دهند.

پ : ایلات و عشایر حوزه شمال شرق 

حوزه شمال شرقی ایران به دلیل وسعت زیاد از اقلیم متنوعی برخوردار است. این سرزمین دارای جنگل در قسمت های شمال غربی خود و مراتع متوسط و ضعیف در سایر قسمت ها است. حوزه عشایری شمال شرق مشتمل بر عشایر مستقر در استان های خراسان رضوی و شمالی، سمنان و بخشی از مازندران و گلستان می‌شود. از نظر مردم شناسی در این حوزه گروه های عشایری کرد مانند زعفرانلو و شادلو، عشایر ترک منطقه خراسان مانند بازمانده ایلات افشار و قاجار و تیموتاشی و ترکمن های یموت، آتابای، جعفربای، گوگلان، تکه و برخی عشایر محلی مانند سنگسری ها، طوایف احسانی و اعرابی زندگی می‌كنند.

ایلاتی نظیر ایلات زعفرانلو و شادلو از عشایری هستند كه در زمان شاه عباس اول صفوی به خراسان كوچانده شدند. ایل افشار كه از دیرباز در خراسان ساكن بوده است، از ایلات ترك زبان است. ایلات كرد زعفرانلو در شمال و شمال شرقی خراسان رضوی پراكنده شده اند. ایلات ترك افشار از منتهی الیه شمالی خراسان، درگز و كوهپایه های كپه داغ تا الله اكبر تا هزار مسجد ایلات ترك افشار و قره قویونلو و ... كوچ می كنند.

در مناطق تربت جام، تایباد و خواف، ایلات تیموری، هزاره و طوایف بلوچ و سیستانی زندگی می كنند. در حركت به جنوب با ایل بهلولی مواجه می‌شویم كه ییلاق شان در ارتفاعات بیرجند و قائنات است.اما مهمترین ایلات حوزه شمال شرق عمدتا بصورت پراكنده و به حالت رمه­ گردانی و نیمه كوچندگی زندگی می کنند.

ت : ایلات و عشایر حوزه شرق و جنوب شرق 

در حوزه شرق و جنوب شرق كشور كه بخشی ازمنطقه خراسان بزرگ و استان های سیستان و بلوچستان و كرمان و هرمزگان را در بر می گیرد، تقریباً دراکثر نواحی این حوزه، شرایط آب و هوایی خشک و صحرایی حاكم است. این حوزه با تنوع و تضاد اقلیمی شدید و در مجموع، منطقه ای كم آب و كم باران با آب و هوای گرم كویری و اختلاف درجه حرارت چشمگیر در شبانه روز است. عشایر بلوچ، افشار، بچاقچی، سلیمانی و جبال بارزی از مهم ترین ایل های مستقر درحوزه جنوب شرق ایران هستند.

مجموع شگفتی های طبیعی، حوزه یاد شده را به ۴ منطقه ییلاقی (دره های كوه تفتان و منطقه بردسیر و لاله زار و بارز با آب و هوای لطیف و معتدل (با اختلاف شدید درجه حرارت در روز و شب)، گرمسیری (با هوای خفقان آور و گرمای شدید در شبانه روز) و ساحلی (با هوای گرم و مرطوب) تقسیم كرده استبیش ترین تراكم جمعیت عشایری این حوزه در امتداد كوهستان های مرتفع مركزی كرمان (شهرستان های كهنوج، بافت، سیرجان، جیرفت و بم) دیده می شوند.

شیوه زندگی خاص عشایر بلوچ، روابط خویشاوندی، پیوندهای اجتماعی، بهره گیری از منزلت های اقتصادی- اجتماعی درون طایفه ای، شناخت امتیازات بر اساس نظام سلسله مراتبی و سرداری ایلی به همراه آداب و رسوم ویژه این قومیت از جملهجاذبه های این ایل ساكن كرانه های جنوب شرقی ایران است. بلوچ ها در مبارزه با طبیعت و اقلیم سخت و در اثر محدودیت منابع و فقر طبیعت، خصوصیاتی ویژه یافته اند كه آنان را از عشایر مناطق دیگر متمایز می سازد

مهمترین ایلات جنوب شرق كشور، افشار، جبال بارزی، بلوچ، آیین ه­ای، سلیمانی، قرایی، آسیابر، خواجویی، برخوری، پشتكوهی، جازی، جاویدان، رائینی، مابكی، شكاری، شنبو، غربا، كامرانی، كمچی، كماچی سنجری، كوهشاهی، نرمی، ممنی، مهینی، لك بختیاری، بچاقچی، لری و ... هستند كه عمدتاً در استان های كرمان، سیستان و بلوچستان و هرمزگان استقرار دارند.

ث : ایلات و عشایر حوزه مركزی 

حوزه مركزی ایران شامل استان های زنجان، همدان، سمنان، مركزی، یزد، تهران و بخشی از مازندران می شود كه ویژگی عمده آن ها، نزدیكی به پایتخت است. این ویژگی سبب شده كه كوچ نشینان این مناطق دارای خصوصیات اجتماعی، اقتصادی و روان شناختی متمایزی نسبت به دیگر عشایر باشند. طوایف لر چگینی و غیاثوند، طایفه ترك شاهسون و شاهسون بغدادی و بقایایی از طایفه كلهر در استان زنجان سكونت دارند. بقایایی از طوایف مختلف مانند شاهسون، مغانی، جمشیدی، قشقایی، اینانلو، قراقوینلو، كله كوهی، میش مستی و ... نیز در استان مركزی در میان ساوه و استان زنجان زندگی می كنند.

در استان همدان نیز طوایف تركاشوند، ترک یارم طاقلو، جمهور، قراگوزلو و شاهسون زندگی می كنند. در دامنه های جنوبی البرز و در شمال استان سمنان و شمال و شمال غرب استان تهران، طوایف کوچنده و نیمه كوچ نشین با تنوع فراوان نژادی و قومی زندگی می كنند به طوری که برخی محققین، این را از نظر داشتن ایلات وعشایر با تنوع قومی زیاد به آلبومی از عشایر کل کشور تشبیه می کنند. در محدوده استان‌های تهران، قم و مركزی كه جمعیت نسبی و تعداد خانوارهای آن در مقایسه با سایر نقاط عشایری كشور اندك است، عشایر سنگسری، هداوند، شاهسون بغدادی و مغانی، الیکایی، اصانلو، اینانلو، عرب های عامری و سرهنگی زندگی می‌كنند.

 





نوع مطلب :
برچسب ها : ایلات و عشایر مستقر درحوزه غرب و جنوب ایران، زوله، زنگنه، کلهر، سنجابی، ملکشاهی، شوهان،
لینک های مرتبط :

       نظرات
چهارشنبه 4 اسفند 1395
admin blog

طوایف و عشایر ایران


جمع آوری از گارگین فتائی

 

 

بخش اول تقسیم بندی بر اساس استانها

 

1: ایلات استان ایلام

 

ملکشاهی که خود شامل طوایف زیر است

گچی – خمیس – کلاوند – رسیله وند – یاونک – جلیلوند – کاری وند – قیملون – کاظم بیگ – باریاب – باوه – صمدتگ – حوزی وند

 

هیلان و زردلان که شامل طوایف زیر است

یلاوند – زردلانی – سوهانی – جلیلوند – کوشاوند

 

شوها که شامل طوایف زیر است

صفرکلی – بلوچ – شرف – قسملون – کاوری – فلک – کلای وند – کوهرویار

 

کرد که شامل طوایف زیر است

مرادخانی – شکربیگی – سلیمان خانی – دنیاروند – کایه خور

 

ایوان که شمال طوایف زیر است

یان – سیری – چولک

 

خزل که شامل طوایف زیر است

شمسی وند – حضروند – مرشد وند – قلیوند

 

ار کوازی که شامل طوایف زیر است

کردل – مورت – میشم – قیملون – میرمون – قروشوندلی – ملکشوند – کارش وند

 

عشایر عرب که شامل طوایف زیرند

خمیص – ملک خطاوی

 

2: ایلات چهار محال و بختیاری

 

ایل هفت لنگه که شامل کلان طایفه های زیر است

دورکی – دنیاری – بابادی – بهدار وند

 

ایل چهارلنگه

 

3: طوایف استان لرستان

 

طوایف لرهای گرمسیر شامل

بهاروند – میرزاوند – میردریک وند – قلاوند

 

بخش کلاوی شامل

جودکی – میر

 

در بخش جقلوند شامل

میراوند

 

سلسله الشتر شامل

حسنوند – یوسف وند – کولی وند – براتی

 

در بخش پاپی شامل

ایل پاپی

 

در بخش راغه شامل

سگوند – دالوند – کارمه – الیگودرز – بختیاری – چهارلنگه – دلفان

 

4: ایلات استان کهکیلویه و بویراحمد

بویر احمد – بهمش – باشت و بابویی – طیبی – دشمن زیاری – چرام

 

5: ایلات استان کرمانشاه

 

گوران که خود شامل چهار طایفه است

پیونیژ – شوانکاره ( چوبان کاره ) – حیدری – تفنگچی

سنجابی – کلهر – ترکاشوند – ذوله – باززده – کمرند – بالوند ( زردیلان ) – تلاث باباجانی – قبادی – جمیر – باباجانی

 

6: ایلات استان خراسان

 

ایلات کردها شامل

زعفرانلو – شادلو – قراچورلو

 تیموری – خواجی – سلجوقی – بربری – عرب – بهلولوی – سیستانی – بلوچ

 

7: طوایف استان سیستان و بلوچستان

ریگی – نارویی – هاشم زهی – کرو – شهنوازی – لاشاری – یامری – گشادزهی – تاسکانی – سیاهانی

 

8: طوایف استان قزوین

چگنی – عیاثوند – کاکاوند – رشوند – مافی – بهتویی – جلیلوند – باجلان  - کرمانی

شاهسون شمال بغدادی ها – ایشانلوها

مراغه شامل کلدیزیها

 

9: ایلات عشایری استان فارس شامل

 

قشقایی که خود شامل دوازده طایفه است که مهمترینشان عبارتند از

طایفه عمله- طایفه کشکولی بزرگ- طایفه فارسیمدان- طایفه دره‌شوری- طایفه شش بلوکی- طایفه کشکولی کوچک – خلج

که از این میان مهمترینشان طایفه خلج است

 

ممسنی شامل چهار طایفه

تکش – جاویدی – شهمیرزادی – رستم

 

کهکیلویه که شامل سه ایل است

آغاجری – یادی – حاکی ( که از تیره های بزرگ آن بویر احمد است )

 

10: طوایف استان گلستان

 

طوایف ترکمن که شامل ده طایفه هستند که سه تای آنها در ایران ساکنند شامل

 

یموتها که خود شامل دو طایفه هستند

جعفربای – آتابای

 

گوگلانها

تکه ها

 

 

11: ایلات خمسه استان زنجان

 

شاهسون – اوصانلو -  مقدم – بیات – خدابنده

 

12: ایلات استان کرمان که شامل

 

تیره آل سعید – تیره خراسانی – تیره بلوچی – معصومی – شول – قراین – کوه پجی – پچاقچی – افشار – سلیمانی – لری – ظاهری – نارویی – جبال یارز – فتحی

 

13: ایلات استان کردستان شامل

 

شیخ اسماعیلی – دراچی – سورسوری – لک – کوماسی – گلباغی – مهنی - قالقالی

 

 

بخش دوم تقسیم بندی ایلات بر اساس اقوام 

 

ایلات ترکمن شامل

ایل افشار که خود شامل ایلات مستقل زیر است

پورممشالو، پیرمرادلو، آقاجان‌لو، ولی‌پور، قرایی، میرحسینی، فارسی‌مدان، میرجانی، قره‌قویونلو، قره‌گزلو، حمزه‌خانی، برآوردی، عمویی، غنچه‌ا‏، صادقی، رایینی، شهسواری، جامع‌بزرگی، مرادی، ساوندر، خبری.

 

ایلات ترک شامل

ایل شاملو

ایل قشقائی

ایل قره‌پاپاق

ایل قشقایی

ایل شاهسون

ایل سادات

کره سنی

ایل پازوکی

ایل روملو

ایل قره چورلو

ایل عمرانلو

ایل میلان

 

ایل‌های کرد ایران شامل

ایل شکاک

ایل جلالی

ایل زرزا

ایل اردلان

ایل زنگنه

ایل کلهر

ایل شوهان

ایل مامش

ایل منگور

ایل پیران

ایل کلهر

ایل میلانی

ایل هرکی

ایل پنیانشین

ایل جاف

 

فهرست طایفه‌های لرستان

ایلات لر شامل

ایل بختیاری

ایل چرام

ایل بویر احمد

ایل دشمن زیاری

ایل بهمئی

ایل طیبی

ایل باوی

ایل ممسنی

جودکی

ایل پاپی

ایل بالاگریوه

ایل گمار

ایل چگنی

ایل جان بزرگی

ایلات لک

 

ایل هداوند

ایل بیرانوند

ایل سعدوند

ایل چهاردولی

ایل غیاثوند

ایل سنگسری

ایل سرخی

ایل جبال بارز

ایل باصری

ایل آرندی

ایل آیماق

 

ایلات عرب شامل

ایل کوچی

ایل بنی تمیم

 

ایلات کرمانج شامل

ایل زعفرانلو

ایل عمارلو

 

ایلات مازندرانی زبان شامل

ایل الیکایی

ایل گلباد یا کلبادی

ایل نوری

ایل پالانی

 

ایلات بلوچ شامل

ایل نهتانی

 

 

 

 

از این فهرست ها نکات زیر زا می توان استنتاج نمود

1: ایران هنوز دارای طوایف و ایلات زیادی است  2: پسوند آخر بسیاری از آنها « وند » است و و ند در فارسی پسوندی است که ریشه را می رساند .

3: بیشترین طوایف و ایلات و عشایر متعلق به لرها ، کردها ، ترکها و بلوچها می باشد .

4: نام خانوادگی بسیاری از ایرانیها نام یکی از این ایلات و طوایف است که تعلق وی یا خانواده آن شخص به یکی از این ایلات را نشان می دهد

5: تعدادی از این طوایف در درون خود دارای چندین طایفه هستند که به این گونه طوایف ، کلان طایفه می گویند .

6: نام بسیاری از این ایلات و طوایف هنوز برای ما نا آشنا است و این نشان می دهد که در این زمینه مطالعات چندانی صورت نگرفته و لازم است که در این مورد تحقیق جامع و همه جانبه به عمل آید .

 

منابع

1: کتاب آشنایی با استانهای ایران

گردآوری شده از مجموعهء جامع ایران گردی در 28 جلد – تالیف حسن زنده دل و دستیاران  - انتشارات کاروان جهان گردان و ایران گردان  - با حمایت سازمان ایران گردی و جهان گردی – چاپ اول 1379





نوع مطلب :
برچسب ها : طوایف و عشایر ایران، طوایف استان لرستان، ایلات چهار محال و بختیاری، ایلات کردها، طوایف استان قزوین، ایلات عشایری استان فارس،
لینک های مرتبط :

       نظرات
چهارشنبه 4 اسفند 1395
admin blog

قشقایی 

یا ایل قشقایی یکی از اتحادیه‌های ایلی ایران است که مانند بسیاری از اتحادیه‌های ایلی متأخر ایران مخلوطی از قبیله‌هایی با ریشه‌های قومی گوناگون لر، کرد، عرب و ترک است، اما بیشتر قشقایی‌ها ریشه‌ای ترک دارند و تقریباً تمامشان به گویشی از زبان‌های ترکی اغوز غربی صحبت می‌کنند که خود آن را ترکی می‌نامند.[۱] اکثریت قشقایی‌ها شیعه‌مذهب هستند.

مرکز اصلی این ایل استان فارس است. اما به دلیل وسعت اراضی و قلمرو در دیگر استان‌ها نیز ساکن هستند. از این جمله می‌توان به استان‌های کهگیلویه وبویراحمد، چهارمحال و بختیاری (جونقان، بلداجی، بروجن، سامان، شهرکیان، طاقانک)، خوزستان (هفتکل،قلعه تل)، اصفهان (قسمتهایی از سمیرم، شهرضا، دهاقان، فریدن، بخش‌های مختلف شهرستان لنجان به ویژه بخش مرکزی این شهرستان در اطراف زرین شهر، بیستگان، باباشیخعلی و چم‌ها)، قم، مرکزی، و بوشهر (دشتستان و دشتی) اشاره نمود. قشقایی‌ها در دوره‌های مختلف به‌تدریج به این  سرزمین کوچیده و در آن ساکن شده‌اند. عشایر ترک‌زبان در سراسر ایران پراکنده‌اند. استقرار ایلات ترک در مناطق گوناگون ایران در دورانسلجوقیان، تیموریان و صفویه شدت یافته‌است. جمعیت ایل قشقایی نیم میلیون (تخمین سال ۱۹۸۶) بوده و در حال حاضر بیش از  ۹۲۳٫۰۰۰ نفر تخمین زده می‌شود.





نوع مطلب :
برچسب ها : قشقایی، هفتکل، قلعه تل، جونقان، بلداجی، بروجن، سامان،
لینک های مرتبط :

       نظرات
چهارشنبه 4 اسفند 1395
admin blog

عشایر ایران


در متون فارسی واژگان عشیره، قبیله، ایل، طایفه، اویماق، اولو و به ویژه جمع آنها عشایر، قبایل، ایلات، طوایف، اویماقات، اولوسات غالباً هم معنی‌اند و در واژه‌نامه‌ها خاندان یا دودمان یا گاهی جامعه یا مجموعه قشون توضیح داده می‌شود. جغرافی‌نویسان قدیمی برای اشاره به به اصطلاح کردان فارس از واژه رموم که جمع رم است یا زموم که جمع زم است استفاده کرده‌اند.[۱]

تاریخ ایلات ایران، تاریخ ایران است. نگاهی به تاریخ ایران این نکته را روشن می‌کند که بدون مطالعه تاریخ اقوام، ایلات و عشایر به درستی نمی‌توان تاریخ ایران را شناخت.

در هر دورانی از تاریخ ایران که یکی از ایلات نیرومندتر از دیگران بوده، قدرت سیاسی را تسخیر کرده‌است. ایلات به علت آمادگی دایمی برای کوچ دارای انضباط شبه نظامی هستند و در عرض ساعاتی  آماده حرکت با گله‌هایشان هستند، همین انضباط و آمادگی جنگی آنان، ایلات را تبدیل به یک اردوی نظامی می‌کرده‌است.

در جامعه ایلاتی بر مبنای مناسبات عشیریی مردم اطاعت پذیری محض از رؤسایشان داشتند و از سویی داشتن نیروی مسلح ازضروریات زندگی ایلی بوده‌است و در اختیار داشتن این دو مؤلفه دو اهرم قدرت برای سران ایلات و عشایر فراهم نموده.[۲]

مطالعات تاریخ ایلات ایران نشان می‌دهد که ایلات در سیاست داخلی کشور دارای نفوذ بوده و نقش مهمی را در بوجود آوردن سلسله‌ها بازی می‌کرده‌اند و این امر در بعضی مواقع باعث می‌شده‌است که بامر پادشاهان وقت و سیاست کشور، دسته‌هائی از ایلات از محل اصلی خود کوچانیده شده و در محل جدیدی به زندگی بپردازند.





نوع مطلب :
برچسب ها : عشایر ایران، عشیره، قبیله، ایل، طایفه، اویماق، اولو،
لینک های مرتبط :

       نظرات
چهارشنبه 4 اسفند 1395
admin blog

شاهسَوَن 


(به لهجهٔ ترکی اِلسَوَنیشَسَوَن یا شَهسَوَن)، نام تعدادی گروه ایلی از مردم آذربایجان است[۲][۳] که بیشتر در نواحی مرکزی ایران نواحی استان مرکزی قم ساوه شهریار و بخش‌هایی از شمال غرب ایران بویژه دشت مغان و ارومیه و اردبیل و نواحی خرقان و خمسه، واقع در میان زنجان و تهران به سر می‌برند. شواهد موجود بیانگر آن است که اگر نه همه، دست کم تعدادی از این گروه‌ها از دشت مغان به خرقان و  خمسه کوچیده‌اند.(که البته نباید این گروه را با اتحادیه ایل خمسه فارس اشتباه گرفت). شیوه زندگی و بسیاری از ویژگی‌های فرهنگی -علی الخصوص آلاچیق‌های نیم کره‌ای- آن‌ها را از سایر گروه‌های ایلی ایران حتی ایلات خرقان و خمسه متمایز می‌سازد. پاره‌ای از این ویژگی‌ها را که منشاء ترکی دارند می‌توان در میان سایر ایلات ترک زبان ایران مشاهده کرد. گو اینکه برخی طوایف شاهسون خاستگاه ترکی ندارند و توانسته‌اند پاره‌ای از ویژگی‌های متمایز شان را حفظ نمایند.[۴]

عنوان شاهسون به فارسی به معنی شاه دوست است. این عنوان پس از پیروزی انقلاب اسلامی به ایل سون یا دوستدار مردم تغییر نام یافت.[۵] اسکندر بیگ ترکمان مورخ معروف عصر صفوی استعمال کلمه "شاهی سیون" را ضمن وقایع فتح عراق در دوره شاه اسماعیل اول و همچنین بیان وقایع زمان شاه طهماسب به کار برده‌است. اما اصطلاح سیاسی این شعار زمانی اهمیت پیدا کرد که به طرفداران شاه اسماعیل دوم اطلاق شد و این در حالی بود که بر سر جانشینی شاه طهماسب بین جانشینان او اختلاف افتاد و در این میان دختر طهماسب به نام پریخان خانم که سیاستمدار مقتدری بود به طرفداری از اسماعیل میرزا خود را شاهی سون اعلام نمود.[۶]

امروزه شاهسون‌ها علاوه بر مناطق گسترده‌ای از کشور ایران در دیگر کشورهای همسایه از جمله جمهوری آذربایجان، عراق، ترکیه، افغانستان و کشمیر نیز سکونت دارند.






نوع مطلب :
برچسب ها : شاهسَوَن، ترکی اِلسَوَنی، مردم آذربایجان، شاه اسماعیل اول، ایل سون، اسکندر بیگ ترکمان، شاه طهماسب،
لینک های مرتبط :

       نظرات
چهارشنبه 4 اسفند 1395
admin blog

ایلات خمسه


ایلات خمسه یک کنفدراسیون ایلی در فارس است که شامل ایلی فارسی زبان به نام باصری[۳]، سه ایل ترک زبان به نام‌های بهارلو ،اینانلو ونفر؛ و همچنین ایلی عرب زبان به نام عرب خمسه است.[۴]

اتحادیه ایلی یا بزرگ ایل، از اتحاد چند ایل و طایفه بزرگ تشکیل می‌شد که و از لحاظ گستردگی همانند یک دولت کوچک در ایران عمل می‌کرد که توسط ایلخانی و ایل‌بیگی اداره می‌شد، نمونه دیگر اینگونه اتحادیه، ایل بختیاری، بویراحمدی و قشقایی است است که مانند بسیاری از اتحادیه‌های ایلی متأخر ایران مخلوطی از قبیله‌هایی با ریشه‌های قومی گوناگون است.ایلات خمسه از حیث زبان و نژاد متفاوت اند. ایل باصری، فارسی زبان و ایرانی هستند. ایلات بهارلو، اینانلو و نفر؛ ترک زبان و منشأ ترکی دارند. ایل عرب، نیز عرب زبان و عرب نژاد است. میرزا حسن فسایی، به تفصیل درباره ایلات خمسه (اینالو، باصری، بهارلو، عرب و نفر) در فارسنامه، سخن گفته است.[۵][۶]

در واقع جمع این ایلات اتحادیه‌ای است سیاسی که دولت مرکزی در برابر نفوذ و قدرت روزافزون قشقائی‌ها به تشکیل آن دست زده است. با اینکه ایلات پنج‌گانه فوق از برخی جهات با هم تفاوت فاحش دارند، با این حال علاوه بر اتحادیه سیاسی که آنها را با هم متحد ساخته است، در ساخت اجتماعی سیاسی، نیز تابع یک نظام و سلسله مراتب ایلی هستند.ایوانف، به درستی می گوید:«ائتلاف عشایر خمسه نه یک اتحاد نژادی که یک اتحاد سیاسی [بوده] است.»

عشایر خمسه بر خلاف قشقائی‌ها که هیچ‌گاه عادت چادرنشینی و کوچ کردن خود را ترک نکرده‌اند بیشتر آن‌ها به استثنای تعداد کمی که هنوز در واحدهای کوچک کوچ می‌کنند در نقاط مختلف استان فارس به خصوص شهرهای شیراز، داراب، بوانات، لار، سعادت شهر، فسا،استهبان،حاجی آباد،دبیران، مرودشت و جهرم ساکن شده‌اند

با ارزش‌ترین پژوهشی که در ایلات خمسه فارس انجام گرفته، کاری است که فردریک بخت روی ایل باصری انجام داده است.[۷]

در ایلات خمسه تعدادی طایفه مستقل نیز وجود دارند که از لحاظ سیاسی به هیچ ایلی وابسته نیستند و معمولاً بازمانده ایلی بزرگ بوده اند که در اثر حمله یا مهاجرت پراکنده شده اند و جمعیت چندانی هم ندارند که ایل نامیده شوند.ازین قیبل طوایف،طایفه کردشولی را می‌توان نام برد.





نوع مطلب :
برچسب ها : ایلات خمسه، شاهسون قم، ایل شاهسون ساوه، بزرگان ایل شاهسون، ایل شاهسون بغدادی، ایل شاهسون، شاهسون های فارس،
لینک های مرتبط :

       نظرات
چهارشنبه 4 اسفند 1395
admin blog
ماهنامه ائل بیلیمی
خدمت خوانندگان سایت شاهسونلر عرض سلام و ادب دارم .
عکسهای فوق از ماهنامه ائل بیلیمی است که دوستان عزیز بخصوص جناب مهندس علیرضا صرافی زحمت چاپ آن را می کشند .
بنده هم بعنوان عضو کوچکی از خانواده بزرگ ایل شاهسون بر خود لازم دیدم به دعوت این ماهنامه لبیک گفته و دانسته هایی که از گذشتگان به بنده حقیر رسیده را به مشتاقان دنیای فولکلور ترکان انتقال دهم

این دو عکس نوشته ای است به زبان ترکی شاهسونی که ترجمه آن را در ذیل تقدیم می کنم : 
حرمت اجاق در میان شاهسونان 
ابوالفضل فردوسی 
اجاق به جایی اطلاق میشود که در آن آتش روشن می کنند و بر روی آن نان می پزند ، دیگ بار می گذارند ، و جهت  پخت و پز برپا می گردد.
اجاق دارای حرمت باید از سه پایه سنگی درست شده باشد که در میان شاهسونها دارای حرمت فراوانی بوده است و میباشد .
۱ . اگر کسی به اجاق خود یا اجاق کس دیگر قسم میخورد اگر سرش می رفت سخنش را نمی شکست.
۲ . آن زمان که عروس را می خواستند روانه خانه بخت کنند . پدر یا عموی بزرگ عروس دست او را می گرفت و سه مرتبه به دور اجاق خانه پدر عروس می گرداند سپس عروس خم میشد و پای پدر و در صورت فوت وی از پای عموی بزرگش می بوسید . پدر یا عمو یک اورکن ( طناب ویژه ای که بصورت نوار باریک است ) به عروس می داد و او را دعا می کرد مثلا : 
انشاالله در خانه شوهر جایگاهت عزیز باشد .

photo_2017-02-21_21-26-24photo_2017-02-21_21-26-32
ادامه دارد ...




نوع مطلب :
برچسب ها : ماهنامه ائل بیلیمی، ابوالفضل فردوسی، سایت شاهسونلر، شاهسون قم، ایل شاهسون ساوه، بزرگان ایل شاهسون، ایل شاهسون بغدادی،
لینک های مرتبط :

       نظرات
سه شنبه 3 اسفند 1395
admin blog
یاشماق چیست 
از رسوم کهن ترکان به معنی نیمه پوشاندن صورت و تمرین سکوت در برابر بزرگتر است این عمل نوعی قداست محسوب می‌شود و در میان شاهسون ها، ترکمنان و افشارها ادامه دارد
#لباس شاهسون
photo_2017-02-21_21-23-46




نوع مطلب :
برچسب ها : یاشماق، لباس شاهسون، شاهسون قم، ایل شاهسون ساوه، بزرگان ایل شاهسون، ایل شاهسون بغدادی، ایل شاهسون،
لینک های مرتبط :

       نظرات
سه شنبه 3 اسفند 1395
admin blog
شرحی بر تاریخچه طایفه قورد ایلرکی اینالو

 وجه نامگذاری شهر هفتکل

دراوایل ورود لرکی ها اینانلوشاهسون به خوزستان، بختیاری ها عمداً حدود مرزی خود را مخصوصاً در قشلاق به آنها دادند و ایلراه لرکی ها هم طوری بود که در مسیر نا امن کوچ به چهارمحال مرتباً درخطر دستبرد برخی راهزنان طوایف منطقه بودند. علاوه بر آن ایلراه لرکی بُعدِ مَسافت بسیار بیشتری نسبت به تمام طوایف بختیاری داشت و با در نظر گرفتن شرایط آن زمان، میتوان گفت طولانی ترین و سخت ترین مسیر کوچ در خوزستان، چهارمحال و بختیاری، کهگیلویه و بویراحمد، فارس و اصفهان ایلراه لرکی بود! 
در اولین کوچها از قشلاق به ییلاق چند تیره از طایفه لرکی در منطقه ای بنام تخت کهو در نزدیکی هفتکل کنونی اُتراق میکنند. چادرها به شکل موقت برپا شده، سنگچین های دایره ای موقت (قاش) برای نگهداری گوسفندان پرشمار خود میچینند. به جرات میتوان گفت کمتر طایفه ای در خوزستان به اندازه لرکی ها در پرورش گوسفند تبحر داشت. 
همچنین بعد از اعراب خوزستان که بصورت سنتی شتر دار بودند. بزرگترین گله های شتر از آنِ لرکی ها بود و مسیر کوچ را با شتر می پیمودند. [لرهای بختیاری بدلیل مسیر سخت کوهستانی و صعب العبور کوچ به چهارمحال ترجیح میدادند به پرورش بز بپردازند چرا که خلق و خوی وحشی بز نسبت به گوسفند از آنها موجودات جان سخت تری ساخته و با جغرافیای کوهستان سازگار تر بود.]
خروس خوان حاجی گرگعلی بیگ به سرکشی دامها میرود و نگهبانان را دست و پا بسته و زخمی و  قاش ها را باز شده میبیند !
حاجی عیوض را خبر میکند
حاجی اروجعلی هم پا در رکاب مینهد...
تفنگچی ها همه سوار بر اسب میشوند.
لرکی ها خوب می دانند اولین دزدی، آخرین نخواهد بود و اگر قصد ماندن دارند به کم شدن یک رمه هم نباید رضایت دهند! 
با پیگیری رد پا و دفعیات گوسفندان به محل تپه ای در ورودی کنونی شهر هفتکل میرسند،
حاجی گرگعلی بیگ قدی کوتاه و هیکلی فربه داشت، میگفتند تفنگ او از خودش بلندتر بود! 
اخطار میکند که رمه هایم را پس بدهید با شما کاری ندارم و...
افراد طایفه[ق] حرف او را وقعی نمینهند 
درگیری شروع میشود، ساعتی میگذرد 
از هشت نفر دزد هفت نفر کشته میشوند 
نفر هشتم با التماس تقاضای بخشش میکند 
در هر دو سوی، کسی درست زبان دیگری را نمیداند!
گوش نفر هشتم بریده میشود! 
و برای نشان دادن حد و مرز مشخص
بر آن تپه هفت سنگچین یا سامان بنا میشود. 
[ چند ده سال بعد با کشف نفت و گاز در آن منطقه هفتکل که بیابانی بیش نبود به یکی از قطبهای اقتصادی ایران تبدیل میشود و نام هفتکل به شهرت جهانی میرسد! ]
مدتی بعد ریش سفیدان طایفه ق[کشته شدگان] برای گرفتن دیه خون پسرانشان نزد لرکی ها میروند 
حاجی گرگعلی بیگ اینانلوشاهسون میگوید: بروید به طایفه تان بگویید آنها را گرگ و توله هایش خوردند! 
من تاوان کشتن دزد نمیدهم!
photo_2017-02-21_21-20-08




نوع مطلب :
برچسب ها : شرحی بر تاریخچه طایفه قورد ایلرکی اینالو، شاهسون قم، ایل شاهسون ساوه، بزرگان ایل شاهسون، ایل شاهسون بغدادی، ایل شاهسون، شاهسون های فارس،
لینک های مرتبط :

       نظرات
سه شنبه 3 اسفند 1395
admin blog
ازءلدن لذذتله ،یوغرولوب آشین 
سنده گوزون آچان،بیلمه دی یاشین
اونا سئوینج وئریر ،توپراقین داشین
ائله بئزه نیب سن ،قوماشا دونیا
.............

بیر شیرین میوه سن ، مین بیر هوسده 
قوجا دا برک توتور ، آخیر نفسده 
سنه    مئیل سالان ، قالدی   قفسده 
حسرت -حسرت ائتدی ،تاماشا دونیا
.............

چوخو گلدی سنده ،گوموش زر گزدی 
گورمه دی اطرافین، فقط شر گزدی 
ائله سی وار عمرونده دردسر گزدی
سانکی چیخیب دیلار ،ساواشا دونیا 
...........

قارا گوز گلمه دن ،فراقه گئتدی 
مجنون گزدی لیلی، سراغه گئتدی 
عارف لر ترک ائتدی ،طلاقه گئتدی 
حسرت قالدی یارا  -یاواش آ دونیا 
............
"ساکیت" بیر ایشیق دی اینانماز سنه 
درس آلیب دیر، باخماز اءوتن -یئتنه 
پیرلر پیری ،قویماز  دوشه  چتینه 
آغیار  گوزو  ،نوردا   گاماشا  دونیا
............

اکبر اینانلو .پارس آباد.1380/05/17




نوع مطلب :
برچسب ها : ازءلدن لذذتله، یوغرولوب آشین، شاهسون قم، ایل شاهسون ساوه، بزرگان ایل شاهسون، ایل شاهسون بغدادی، ایل شاهسون،
لینک های مرتبط :

       نظرات
سه شنبه 3 اسفند 1395
admin blog
رتبه بندی طوایف موغان از نقطه نظر جنگجو بودن


1. طایفه ی حاج خواجه لو با ریاست جواد خان.

2. طایفه ی الارلو با ریاست نجفقلی خان.

3. طایفه ی قوجه بیگلو با ریاست بهرام خان.

4. طایفه ی گیگلو با ریاست حاتم خان گیگلو.

5.طایفه ی اجیرلو با ریاست نصرت شاهین.

6. طایفه ی عیسی لو با ریاست امیر اصلان بیگ.

7. طایفه ی طالش میکائیل لو با ریاست فرض الله بیگ.

8. طایفه ی قره داغلو با ریاست مصطفی خان.

9. طایفه ی زرگر با ریاست بدل بیگ.




نوع مطلب :
برچسب ها : رتبه بندی طوایف موغان از نقطه نظر جنگجو بودن، شاهسون قم، ایل شاهسون ساوه، بزرگان ایل شاهسون، ایل شاهسون بغدادی، ایل شاهسون، شاهسون های فارس،
لینک های مرتبط :

       نظرات
سه شنبه 3 اسفند 1395
admin blog
نام آوران شاهسون
 طایفه در دوران فتحعلی شاه قاجار از گنجه ی امروزی وارد ایران دشت مغان شده اند که جزو بزرگترین طوایف شاهسون محسوب میشود . از دلاور مردان این طایفه میتوان به جواد خان امیر تومان اشاره کرد که فردی نترس و جنگاور بوده است.
جواد خان امیر تومار :

از طرف مادر از تیره حاج محمد لو از طایفه حاجی خواجه لو و از طرف پدر از تیره محمد خانلو از طایفه حاجی خواجه لو می باشد . نام مادرش گل اندام دختر حاج محمد بود .
جواد خان حاج خواجه لو در سال 1320 روز قبل از تجاوز نیروهای روس به نواحی شمال و شمال غرب ایران دار فانی را وداع گفت.
نام آوران شاهسون 
جنگ سرانداز خانم خواهر جوادخان امیر تومان با لشگریان روس سرانداز خانم که جوادخان به خاطر رشادت وسلحشور ی وی، او را برادر خطاب می کرد در زمان حمله شوروی به خاک ایران عزیز دوشادوش برادر خویش با پوشش لباس جنگی مردانه در میدان نبرد با لشگریان روسیه می جنگید و مواظب سنگر حوادخان نیز میشد وبا استفاده از تاکتیک جنگی صدها سالدات روسی را به قتل می رساندند شهامت وشجاعت این زن وطن پرست عشایر ،پس از گذشت یک قرن هنوز هم در اذهان عشایر ورد زبان شده واشعار آن زمان را که در وصف او سروده اند در مجالس ومحافل اعم از زن ومرد بیان می نمایند
یند از ایشان سئوال می فرمایند که چه لزومی است شما به مانند برادر خود در میدان نبرد با بیگانگان دوشادوش برادر نامدار خود مشغول جنگ می شوید ؟
بیان فرموده که با شوهر خویش عهد وپیمان کرده ام که در زمان جنگ باید به برادر خودم جوادخان کمک کنم وتحمل تنها گذاشتن او در میدان جنگ را ندارم وبه رزمندگان جنگی کمک  وخود فرماندهی قسمتی از جنگ را به عهده می گیرم وشوهرم نیز آن را قبول کرده بنابرین در تمامی جنگ برادرم شرکت وتحمل تنهایی  وی را در جنگها ندارم.
شعر سروده در قهرمانی سرانداز در زمان جنگ روس لعنتی وایران که به تقویت روحیه سلحشوران می سرودند:
توفنگی دولدور سرانداز !    
بایراغی قالدور سرانداز !
گوجووی بیلدور سرانداز !     
آی سرانداز، آی سرانداز *





نوع مطلب :
برچسب ها : نام آوران شاهسون، شاهسون قم، ایل شاهسون ساوه، بزرگان ایل شاهسون، ایل شاهسون بغدادی، ایل شاهسون، شاهسون های فارس،
لینک های مرتبط :

       نظرات
سه شنبه 3 اسفند 1395
admin blog
نبرد گنجه ودلاوری ایرانیان

ژنرال سیسیانوف در ۲۲ نوامبر۱۸۰۳ (۷ شعبان۱۲۱۸ هـ.ق) با نیرویی بزرگ وارد حومه و دروازه‌های شهر گنجه شد.

جوادخان به مدافعه برخاست و مهاجمان را به شهر راه نداد. او به دفعات درخواست ژنرال روسی را دایر به تسلیم و تحویل قلعه رد کرد، و در آخر پیغام داد که:

 (شما باید جسد مرا در پای دیوار قلعه پاره‌پاره بکنید تا بتوانید داخل قلعه شوید.)

جوادخان در اثر خیانت تعدادی از ارامنه و متفرق شدن نیروهای شمکور و شمس‌الدینلوها به قلعه شهر پناه برد، و به امید رسیدن قوا از آذربایجان به وسیله عباس میرزا، تا آخرین قطره خون از قلعه مدافعه کرد.

 بنا به نوشته مآثر سلطانیه نامه‌های او به دربار رسید و فتحعلی شاه هم نیروهایی به فرماندهی سعیدخان‌دامغانی را روانه گنجه کرد  ولی به علت فصل شدید سرما (دی ماه) و دوری راه، قوای اعزامی نتوانستند به موقع به گنجه برسند، مگر سعید بیک غلام چاپار که خود را به قلعه رسانیده بود.

قوای مهاجم، راه آب شهر را بستند و مردم و مدافعان را به مخاطره انداختند. در شب سرد و تاریک آخرین روز رمضان، روس‌ها با شلیک توپ‌های عظیم از جانب دروازه‌های قراباغ و تفلیس، شهر را از طرف غرب و شرق مورد حمله قرار داده تا سپده‌دم زیر آتش گرفتند.

 در بامداد روز عید فطر به ۶۰ قدمی قلعه رسیدند. مردم شهر نمدها و پارچه‌ها را به نفت آغشته و آتش می‌زدند و بر سر روس‌ها می‌ریختند.

جنگ خونین تا ظهر ادامه پیدا کرد. بعدازظهر نیروهای ژنرال پورتیناکین در حمایت آتش توپخانه، نردبان‌ها به دیوار قلعه نهادند و سه برج حصار را گرفتند. ولی جوادخان و یارانش دشمنان را از این برج‌ها بیرون راندند.

 در حین جنگ دو برج دیگر به اشغال روس‌ها درآمد و جوادخان هم مجروح شد. حسینقلی آقا پسر جوادخان به امداد پدر آمد ولی او فرزندش را به دفاع موضع دیگر فرستاد و خود با شمشیر آخته سرتوپ ایستاده تا آخرین قطره خون دلیری و مدافعه کرد و سرانجام جان سپرد و فرزندش نیز کشته شد .

هنگامی که خبر کشته شدن جوادخان و حسینقلی آقا به خانه رسید، صدای شیون بلند شد، اما سرونازخانم، همسر جوادخان فریاد زد:

(جوادخان کشته شد؛ اما ایران که نمرده است، همه جا را سنگر ببندید و آماده باشید تا به جوادخان بپیوندیم. آنگاه گفت شاهنامه را بیاورید تا تفالی بزنیم، امروز روز رزم است و دیوان حافظ را جایی نیست . وقتی که کتاب را گشود، با بانگ رسا گفت که گوش کنید که چه می گوید:

همه سر به سر تن به کشتن دهیم            از آن به که کشور به دشمن دهیم

کتاب را بست و گفت: شنیدید، پس عمل کنید.)

روس‌ها در دوم شوال ۱۲۱۸ هـ.ق قلعه گنجه را گرفتند و دروازه‌های شهر را به روی مردم بستند، و جمله را قتل عام نموده دارایی شهر را به غارت بردند و مساجد را ویران کردند.

در شهرگنجه ۷۰۰۰ نفر کشته شده و ۱۸۰۰۰ نفر اسیر شدند که اکثرشان زنان بودند. ۵۰۰ نفر از اهالی شهر که بیشترشان زنان و مردن مسن و اطفال خردسال بودند به مسجد پناه بردند.

به دستور سیسیانوف همه آن‌ها را در مسجد قتل‌عام کردند. به فرمان وی، جامع بزرگ شهر به کلیسا تبدیل شد و نام شهر نیز به الیزابت پول تغییر کرد.

 حتی پس از اینکه حکومت تزاری از بین رفت، باز نام آن شهر را تغییر دادند و نام آن را (کیروف آباد) گذاشتند، تا سرانجام پس از فروپاشی شوروی، گنجه بار دیگر نام اصلی خود را بازیافت.
بازماندگان

خانواده جوادخان که پس از کشته شدن وی در زندان بودند، به دست مارکز پاولوچی همراه چند تن از خان‌های قزلباش آزاد می‌شوند. فرزند ارشد جوادخان، حسینقلی خان بود که همراه با پدر در نبرد گنجه کشته شد.

 فرزند دیگر او اغورلوخان پس از پیروزی سپاه ایران بر قوای روس در آغاز جنگ دوم ایران و روس و در پی باز پس گیری گنجه توسط لشکریان ایران، به فرمان شاهزاده عباس میرزا نایب السلطنه به عنوان حاکم گنجه تعیین شد.

 ولی او فقط چند ماه حاکم گنجه بود زیرا پس از شکست ایران از روسیه و عقد قرارداد ترکمانچای و تصرف مجدد گنجه به وسیله قوای روسیه تزاری، برای همیشه به حکومت زیاد اوغلی خان گنجه پایان داده شد.




نوع مطلب :
برچسب ها : نبرد گنجه ودلاوری ایرانیان، شاهسون قم، ایل شاهسون ساوه، بزرگان ایل شاهسون، ایل شاهسون بغدادی، ایل شاهسون، شاهسون های فارس،
لینک های مرتبط :

       نظرات
سه شنبه 3 اسفند 1395
admin blog
خاندان جواد خان و بیگلربیگی گنجه

جوادخان از تیره زیادلو یا زیاداوغلوی ایل قاجار بود که از زمان صفویه در گنجه سمت بیگلربیگی داشتند. قاجارها ظاهراً مقارن با قیام شاه اسماعیل در گنجه ساکن شده‌اند و زیاداوغلوها از دوره شاه طهماسب در گنجه حکومت یافتند.

در تاریخ‌های صفویه، مخصوصاً در «عالم آرای عباسی» تألیف اسکندربیگ منشی، جای جای ذکر حکومت تعدادی از سران آن خانواده در گنجه و کوشش‌های آنان در جنگ‌ها آمده است.

نیای بزرگ جواد خان، خضر بیگ قاریمیش قاجار اولین فرد از خاندان زیاد اوغلی بود که نزدیک سال ۹۰۰ قمری از آناتولی و شام به همراه ایل قاجار به ایران آمده و در مسلک پیروان صفوی درآمد.

 شاهوردی خان (درعصر شاه طهماسب) اولین کسی از خاندان زیاد اوغلی قاجار بود که درسال ۹۶۱ قمری به فرمانروایی قره باغ منصوب گردید و گنجه را کرسی نشین ایالت قراباغ کرد. شاهوردی خان در جنگ‌های ایران با عثمانی و شورشیان لزگی و گرجی، هنرنمایی‌های جنگی فراوانی از خود نشان داد.

درزمان شاه عباس صفوی، محمد خان زیاد اوغلو، از نیاکان جوادخان، فرمانروای گنجه بود و هنگامی که دولت عثمانی در ۲۸ اکتبر ۱۵۴۹ به گنجه هجوم کرد، محمدخان زیاداوغلو با خالی کردن کل شهر و مردمان، به کناره‌های ارس کوچ نمود و چیزی برای دشمن باقی نگذاشت (زمین سوخته).

 هنگامی که شاه عباس بصورت موقت با عثمانی صلح کرد، محمد خان زیاد اوغلو با جمعی از امرای قزلباش، قلعه گنجه را محاصره کرده بود.

 اما به دستور شاه عباس دست از محاصره کشید تا شانزده سال بعد با پیروزی نیروهای ایران، دوباره فرمانروای گنجه شد.

پس از محمدخان زیاداوغلو، محمد قلی خان و مرتضی خان زیاد اوغلو، به فرمان حکومت مرکزی بیگلربیگی گنجه بودند و در ۱۶۶۴ میلادی، اغورلوخان بیگلربیگی گنجه و قراباغ شد.

 دیوان او به زبان فارسی، چهارهزار و دویست بیت دارد و در کتابخانه آستان قدس رضوی به شماره ثبت ۵۵۵ نگهداری می‌شود که به دستور نوه او یعنی جوادخان زیاد اوغلو نسخه برداری شده است و بعنوان زیادی و مصاحب تخلص می کرد.

نادرشاه – که قزلباش نبود - برای کاهش نفوذ و اقتدار این خاندان و تسری قدرت خود در مناطق متعلق به این خاندان و تقویت قدرت و نفوذرقبای محلی آنان، قلمرو آنان را به ناحیه گنجه محدود کرد و قراباغ را از حکومت خاندان زیاد اوغلی جدا نمود.

به گفته عباسقلی آقا باکیخانوف :

(حکام گنجه و قراباغ نیز به لقب زیاد اوغلی قاجار از پل خدا آفرین تا قریه شولاور گرجستان بالاتر از پل سنق حکمرانی می‌نموده‌اند. چون در شورای کبرای مغان به سلطنت نادر شاه رضا نداده و در طلب استقرار دولت صفویه بودند،

نادرشاه نیز بعد از تمکن بر سریر سلطنت ایران به مقام کسر حشمت و اقتدار ایشان برآمده بسیاری از اهالی قراباغ را به خراسان کوچانده ملکان برگشاط و خمسه را از تحت اختیار ایشان به در کرده و به سردار آذربایجان سپرد

و محال قزاق را که هلاکو خان از ترکستان و محال بوزجالو را که شاه عباس اول از بوزجالوی عراق آورده در سرحد گرجستان نشانیده بودند به اختیار والی گرجستان داد. به این سبب خوانین مذکوره به غایت ضعیف گشته به حکومت حوالی گنجه اکتفا داشتند.)

تغییراتی را که نادرشاه در قلمرو حکومت موروثی گنجه و قراباغ به وجود آورده بود، پس از قتل او برقرار ماند و از طریق تشکیل حکومت محلی قراباغ توسط پناه خان جوانشیر، تثبیت شد و حکومت موروثی خاندان زیاد اوغلی منحصر به ناحیه گنجه گردید و تا تهاجم ارتش روسیه به قفقاز وضع به همین حال باقی ماند.

ناحیه‌ای که امروزه جمهوری آذربایجان و ارمنستان نامیده می‌شود، تا پیش از جنگ‌های ایران و روسیه و انعقاد قراردادهای گلستان ( ۱۲۲۸ ق) و ترکمانچای ( ۱۲۴۳ ق)، در قلمرو کشور ایران قرار داشت و حکومت‌های موروثی نواحی مختلف آن نظیر لنکران، باکو، قراباغ، شماخی، شیروان، قبه و دربند، گنجه، نخجوان و حتی ملکان خمسه ارمنی نشین قراباغ، اتباع دولت ایران بودند.

 این حکومت‌ها بطور عمده از دوران صفویه و افشاریه شکل گرفته و به رغم اینکه بعضی از آنان در دوران‌های فترت و یا ضعف دولت‌های حاکم بر ایران به وجود آمده بودند، پس از اینکه ثباتی در اوضاع و احوال کشور و دولت ایران فراهم می آمد، اطاعت خود را از دولت حاکم بر ایران، ابراز می‌داشتند.

در این میان وضعیت حکومت موروثی ناحیه گنجه و خاندان حکومتگر زیاد اوغلی قاجار، یعنی حکام گنجه و قراباغ، از سایر حکومتهای محلی آن سامان تمایز داشت و تقریباً می‌توان گفت که قدیمی‌ترین حکومت موروثی محلی آن سامان به شمار می‌رفت.




نوع مطلب :
برچسب ها : خاندان جواد خان و بیگلربیگی گنجه، شاهسون قم، ایل شاهسون ساوه، بزرگان ایل شاهسون، ایل شاهسون بغدادی، ایل شاهسون، شاهسون های فارس،
لینک های مرتبط :

       نظرات
سه شنبه 3 اسفند 1395
admin blog
بختیار علی مرادى"موغان اوغلو"شاهسون
له له

دوزو دوز گؤره نى،اَیرینى اَیرى
باسیرلار گؤزلرى كور اولور له له
نامرد قاباغیندا كیم بویون اَیَر؟
ظالیمى دیكلدن زور اولور له له

یامانلیق دونیانین دَییشیر رنگین
حاقّى دانیشانین ازیرلر اَنگین
مئشه لر سولطانى،شیرین،پلنگین
یئرى تؤلكو قوران تور اولور له له

باغبان ناشى اولسا،باغ الدن گئدیر
چوبانسیز-چولوقسوز داغ الدن گئدیر
بوستانلار پوزولوب تاق الدن گئدیر
یئمیشلر،قارپیزلار اور اولور له له

"موغان اوغلو"منه دوست اولوب قنیم
اؤزگه دَییرمان دا دارتیلیر دَنیم
باخ گؤر بو دردلردى سینه مده منیم
كؤزه ریب،قیزاریب قور اولور له له

بختیار علی مرادى"موغان اوغلو"شاهسون




نوع مطلب :
برچسب ها : شاهسون قم، ایل شاهسون ساوه، بزرگان ایل شاهسون، ایل شاهسون بغدادی، ایل شاهسون، شاهسون های فارس، شاهسون مغان،
لینک های مرتبط :

       نظرات
سه شنبه 3 اسفند 1395
admin blog
هر کیم ایتیره اصلینی اینسان اولا بیلمز

قارتال نه قدر آج قالا ترلان اولا بیلمز

اوزگه دیلین اورگشسن اگر اوز دیلین آتما

هر قیرمزی داش دریادا مرجان اولا بیلمز

اوزگه دیلی سئل تک آخان اولسا دئنن آخسین

چایلار نه قدر داشسادا عمان اولا بیلمز

اورگتدی آنام لای لای ایله تورکو بئشیگده

تورک اوغلو ندن ال چکه اوندان اولا بیلمز
استاد شهریار




نوع مطلب :
برچسب ها : شاهسون قم، ایل شاهسون ساوه، بزرگان ایل شاهسون، ایل شاهسون بغدادی، ایل شاهسون، شاهسون های فارس، شاهسون مغان،
لینک های مرتبط :

       نظرات
سه شنبه 3 اسفند 1395
admin blog

♣♣♣♣♣♣

اگر شاعیر اولام شعریم ائلیمدی

اگر عاشیق اولام عشقیم ائلیمدی

اگر بیر عؤمر یازام مطلب کیتابه

اونون کؤهنه جیلدی منیم ائلیمدی

گره ک قوربان اؤلام من اوز ائلیمه

باشیم اوجا فخر ائدیرم دیلیمه

علی یازیر بؤیوک عاریف تیلیمه

یازدیغیم سئودیگیم سوزلر ائلیمدی

علی حاجیلی تیرماه93





نوع مطلب :
برچسب ها : شاهسون قم، ایل شاهسون ساوه، بزرگان ایل شاهسون، ایل شاهسون بغدادی، ایل شاهسون، شاهسون های فارس، شاهسون مغان،
لینک های مرتبط :

       نظرات
یکشنبه 1 اسفند 1395
admin blog

شاهسون ایل بغدادی ازدو سر شاخه زیر تشکیل شده است :

1 لک

2 آرریخلی .

که هر کدام از این سر شاخه ها دارای طوایفی می باشند .

مجموع طوایف ایل شاهسون بغدادی 32 طایفه به شرح زیر می باشد :

1 قاراقویونلو

2 کوسه لر

3 دلیلر ( دللر )

4 سولدوز

5 یارجانلی

6 حاققی جانلی

7 احمدلی

8 موسولو

9 شرفلی

10 کرملی

11 کله ون

12 موختابند لی ( موخته ون لی )

13 قرنلی ( قرللی )

14 چلبلی

15 ذولفوغارلی

16 کاروانلی

17 اتک باسانلی

18 میغن

19 نیلغاز

20 دوگر

21 قوتولو

22 ساتیلی

23 حوسن خانلی ( حسین خانلی )

24 اینانلی ( ایناللی )

25 الی قوردلو ( علی قوردلو )

26 خیدیرلی

27 قسیملی ( قاسم لو )

28 زیلیق لی

29 قریب لک

30 حسن لی

31 آغ قویونلو

32 دئولته ون

قشلاق این ایل از گوی داغ ( کیلومتر ۵۰ اتوبان قم - تهران ) شروع و تا اطراف شعر ساوه و زرند پراکنده اند

ییلاق این ایل هم اطراف شهرستانهای قروه ، رزن و آوج همدان بوده است.






نوع مطلب :
برچسب ها : شاهسون قم، ایل شاهسون ساوه، بزرگان ایل شاهسون، ایل شاهسون بغدادی، ایل شاهسون، شاهسون های فارس، شاهسون مغان،
لینک های مرتبط :

       نظرات
یکشنبه 1 اسفند 1395
admin blog

اشعار فولکلور ایل شاهسون بغدادی

کوه در زندگی یک شاهسون دارای اهمیت های ویژه ای داشت و گاه اتفاق می افتاد که یک شاهسون مجبور میشد در زمستان گذارش به کوهستان پر برف بیفتد و این گذار و بازگشت از کوه منجر به دلواپسی نزدیکان میشد و مبارزه این شخص با کوه و برف برای وی و اطرافیان مهم بود اما گاه این سفر به طول می انجامید و شخص جهت بازگشت به ایل زمان زیادی را صرف می کرد و خوب می دانست چه دلهایی برای او می تپد و چه چشمهایی نگران وی به جاده می نگرند تا او برگردد .

و این عرض حال یک شاهسون پیروز در مبارزه با کوه سرما و برف ...

داغیستاندا داغام من

دیلیم یوخدو لالام من

دوستلارا خبر وئرین

اولمئیبم ساغام من

داغیستان : کوهستان

داغ : کوه

دیل : زبان

اولمئیبم : نمرده ام

ساغ : سلامت . صحیح

در کوهستان من مانند یک کوه مقاوم هستم

درست است از سرما زبانم بند آمده است

اما به دوستان خبر دهید

نمرده ام و زنده ام .

حال این طرف این قضیه نزدیکان و دوستان آن شخص نگران و ناراحت هستند و چشم انتظار .

اینک عرض حال این دوستان...

نم دوشوبدو اوز اوسته

گوزوم قالیب دوز اوسته

یاردان خبر وئره نین

موشتولوغو گوز اوسته

نم : در اینجا اشک

اوز : صورت

اوسته : بر روی ِ

گوز : چشم

دوز : جای صاف ، در اینجا جاده

موشتولوق : مژدگانی

بر روی صورتم اشکی نشسته است

و چشم به جاده دوخته ام

آنکه از یار خبری بدهد

مژدگانی اش بر روی چشمانم.

اشعار از کتاب بایاتی چل یکدنه علی حاجیلی

نویسنده : ابوالفضل فردوسی ( عارف )





نوع مطلب :
برچسب ها : شاهسون قم، ایل شاهسون ساوه، بزرگان ایل شاهسون، ایل شاهسون بغدادی، ایل شاهسون، شاهسون های فارس، شاهسون مغان،
لینک های مرتبط :

       نظرات
یکشنبه 1 اسفند 1395
admin blog

چتین‌دیر

؛

آولاق‌لاری آشان، آوچی‌لار بیلر

بره‌نی قافلاندان آلماق چتین‌دیر !

سونالار گؤل‌لرده هالای توتارلار

بیر ترلانی، توْرا سالماق چتین‌دیر !

؛

ایتیك گزه‌نینه تكجه بولونار

اۆره‌ک‌دی آیریلیق اوْدوندا یانار

نئچه ایل امكدن موللا اوْلونار

آدام اوْلوب آدام قالماق چتین‌دیر !

؛

كیمسه اؤز دیله‌یین تانریدان دیلر

قانان اۆره‌یینده گؤز یاشین چیلر

درس آلمایان آشیقلیقدان نه بیلر

اوستاد یاندا چؤگۆر چالماق چتین‌دیر!

؛

یاز گلر چؤل‌لری گۆل‌لردن بویار

خزه‌ل یئلی اسر وئردیگین سویار

قوشدا گلر دایاز گؤله باش قویار

"بختیار" دنیزه دالماق چتین‌دیر!

؛

(بختیار فرٌخ. ١/ ٤/ ١٣٩٣ )

@Bakhtiar_Farrokh

.





نوع مطلب :
برچسب ها : شاهسون قم، ایل شاهسون ساوه، بزرگان ایل شاهسون، ایل شاهسون بغدادی، ایل شاهسون، شاهسون های فارس، شاهسون مغان،
لینک های مرتبط :

       نظرات
یکشنبه 1 اسفند 1395
admin blog


( کل صفحات : 2 )    1   2   
 
 
 
ساخت وبلاگ در میهن بلاگ

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | اخبار کامپیوتر، فناوری اطلاعات و سلامتی مجله علم و فن | ساخت وبلاگ صوتی صدالاگ | سوال و جواب و پاسخ | رسانه فروردین، تبلیغات اینترنتی، رپرتاژ، بنر، سئو